ایمنی سنجی به چند روش | تعبیرستان
ایمنی سنجی به چند روشپزشکی و بهداشتدانستنیها
×
بستن

ایمنی سنجی به چند روش

روش های مختلف سنجش ایمنی و بررسی مزایا و معایب آنها
مقوله روش های مختلف سنجش مواد یكی از مهم ترین شاخه های تحقیقاتی به شمار می
ایمنی سنجی به چند روش آید كه گاه نقاط عطفی در این میان پدید می آمده و روش جدیدی مطرح می گردد و تا رسیدن به روشی تازه، تحقیقات در جهت اصلاح و بهبود روش قبلی ادامه می یابد. بدیهی است كه هر روش معایب و محاسن خود را داشته و با توجه به این ویژگی ها گسترش یافته یا محدود می شود. گاهی نیز روش های جدید جایگزین روش های قبلی نیست، بلكه به موازات آنها از محدودیت های موجود می كاهند.
تا نیمه اول قرن بیستم به كمك روش های اندازه گیری دستگاهی (Instrumental Analysis)، سنجش های دقیق و حساسی جهت اندازه گیری آنالیت ها (Analytes) به كار می رفت. از آنجایی كه خواص فیزیكوشیمیایی مورد استفاده در تشخیص و اندازه گیری آنالیت ها اغلب از ویژگی لازم برخوردار نبودند، لذا از ادغام دو روش جداسازی و اندازه گیری، روش های جدیدی ایجاد شد. مثلاً روش رنگ سنجی (Colorimetery) ساده می توانست به دلیل جذب نوری تركیبات مشابه آنالیت، پاسخ های مثبت كاذب به وجود آورد اما روش قدرتمندی مانند كروماتوگرافی با كارایی بالا ابتدا تركیبات مشابه را از هم جدا كرده، سپس به سنجش هر كدام می پردازد.
امروزه انواع روش های دستگاهی جهت سنجش های ویژه و حساس آنالیت ها طراحی و در دسترس محققان قرار گرفته است.
با پیشرفت جوانب مولكولی علوم مختلف، نیازی به اندازه گیری روزانه بسیاری از آنالیت ها احساس می شد، اما روش های دستگاهی مذكور برای این امر محدودیت هایی داشتند. از جمله این محدودیت ها می توان به
هزینه بالای خرید دستگاه مذكور، هزینه بالای مواد مصرفی و نگهداری دستگاه، نیاز به تخصص كافی كاربر، زمان طولانی سنجش و محدودیت تعداد اندازه گیری روزانه اشاره كرد.
در ابتدای نیمه دوم قرن بیستم، محصول سیستم ایمنی هومورال یعنی آنتی بادی ها یكی از نقاط عطف مورد بحث را به وجود آورد. آنتی بادی ها با اتصال ویژه به آنالیتی كه بر ضد آن تهیه شده است به عنوان ابزاری مناسب برای سنجش های ویژه و سریع در اختیار محققان قرار گرفت. روش هایی كه از آنتی بادی ها به عنوان فاكتور شناساگر بهره می گیرد، روش های سنجش ایمنی نام دارد. ابداع این روش به سال ۱۹۵۹ برمی گردد.
«Yalow» و «Berson» محققانی بودند كه با استفاده از آنتی ژن نشان دار (رادیواكتیو) و آنتی بادی ویژه، هورمون انسولین را برای اولین بار مورد اندازه گیری قرار دادند. آنها كه در سنجش خود از محصول سیستم ایمنی و رادیواكتیویته استفاده كرده بودند، روش مذكور را سنجش ایمنی رادیواكتیو نام نهادند.
اساس روش های سنجش ایمنی
شناسایی آنالیت، اولین مرحله در این نوع سنجش محسوب می شود. این عمل توسط آنتی بادی انجام می پذیرد. به عبارتی، جزء لاینفك هر سنجش ایمنی واكنش میان آنتی ژن و آنتی بادی است.
در برخی موارد در محدوده معینی از غلظت آنتی ژن و آنتی بادی انجام واكنش منجر به تشكیل رسوب قابل رؤیت (قبل یا بعد از رنگ آمیزی) می گردد. اما در اغلب موارد، قبل و بعد از انجام واكنش آنتی ژن و آنتی بادی تغییر قابل مشاهده ای وجود ندارد، به همین دلیل وجود سیستم نشانه گذاری ضروری به نظر می رسید. همان طور كه اشاره شد در اولین سنجش كمی ایمنی، محققان از مواد رادیواكتیو برای نشاندار سازی استفاده نمودند.
جالب است بدانید یك نوع طبقه بندی سنجش های ایمنی بر اساس نام نوع نشاندارسازی سنجش بنا شده است. به عنوان نمونه، سنجش های ایمنی رادیواكتیو، سنجش های ایمنی آنزیمی، سنجش های ایمنی فلوئورسانس و ... به دلیل قدمت سنجش های ایمنی رادیواكتیو ابتدا به شرح مختصر این روش، خصوصیات و معایب آن خواهیم پرداخت.
سنجش های ایمنی رادیواكتیو
در واكنش میان آنتی ژن و آنتی بادی هر كدام از این دو جزء را می توان با ماده رادیواكتیو نشاندار ساختو از لحاظ ردیابی كمپلكس ایجاد شده، تفاوتی میان جایگاه اتصال ماده رادیواكتیو وجود ندارد هر چند كه با همین تغییر ایگاه نشاندارسازی برخی از پارامترهای متدولوژیك دچار تغییر خواهند شد. چنانچه آنتی ژن با ماده رادیواكتیو نشاندار شود، سنجش را RIA (Radio Immuno Assy) می نامند.
اساس روش RIA رقابت میان آنتی ژن نشاندار و آنتی ژن موجود در نمونه مورد سنجش بر سر اتصال به آنتی بادی است. از آنجایی كه هر قدر میزان آنتی ژن موجود در نمونه سنجش بیشتر باشد، آنتی ژن رادیواكتیودار كمتری به آنتی بادی متصل می شود، میزان كمپلكس رادیواكتیو با آنتی ژن غیر رادیواكتیو رابطه معكوس دارد.
از آنجایی كه تماس ماده رادیواكتیو با سطح پوست بدن گرما و سوزش ایجاد می كند، لذا برخی محققان آنتی ژن رادیواكتیودار را آنتی ژن گرم و آنتی ژن غیررادیواكتیو را آنتی ژن سرد نامیده، اساس RIA را رقابت بین آنتی ژن سرد و گرم می دانند.
این روش سه جزء اصلی دارد: آنتی بادی، آنتی ژن سرد و آنتی ژن گرم.
با توجه به اینكه آنتی بادی بر علیه شاخص های مختلف آنتی ژن، تولید خواهد شد آنتی بادی مذكور را كه محصول كلون های مختلف سلولی است، آنتی بادی پلی كلونال می گویند. با پیشرفت تكنیك هیبریدوما امروزه آنتی بادی های منوكلونال ویژه ای برای سنجش انواع آنالیت ها در دسترس است. لازم به یادآوری است كه به اشتباه برخی افراد آنتی بادی منوكلونال را ویژه تر از آنتی بادی پلی كلونال می دانند در حالی كه الزاماً رابطه مستقیمی میان ویژگی و نوع آنتی بادی وجود ندارد. یعنی آنتی بادی منوكلونال می تواند ویژگی برابر، كمتر و یا بیشتر از آنتی بادی پلی كلونال داشته باشد، هر چند در اغلب سنجش ها ما از آنتی بادی های منوكلونال ویژه استفاده می شود.
اما لفظ منوكلونال فقط گویای این مطلب است كه آنتی بادی مذكور از یك كلون سلولی ترشح شده است. چنانچه كلون مذكور برعلیه شاخص آنتی ژنی ویژه ای تشكیل شده باشد، آنتی بادی مذكور نیز ویژه خواهد بود. در مورد آنتی ژن گرم همواره دو حالت وجود دارد:
در حالت اول اتم رادیواكتیو به صورت طبیعی در ساختمان آنتی ژن وجود دارد با این تفاوت كه اتم مذكور در آنتی ژن سرد رادیواكتیو نیست ولی در آنتی ژن گرم ایزوتوپ رادیواكتیو آن به كار رفته است. مثلاً هورمون تیروكسین یا T۴ در ساختمان خود دارای چهار اتم ید است.
در سیستم RIA آنتی ژن گرم برای مثال بالا همان مولكول T۴ است، با این تفاوت كه به جای ید طبیعی از ایزوتوپ رادیواكتیو آن یعنی ید ۱۲۵ استفاده شده است. در حالت دوم اتم رادیواكتیو در ساختمان آنتی ژن طبیعی یا آنتی ژن سرد وجود ندارد. مثلاً در سنجش RIA هورمون انسولین، طی یك واكنش شیمیایی ید ۱۲۵ را روی حلقه های تیروزین ساختمان انسولین جای می دهند؛ لذا حلقهٔ تیروزین در ساختمان آنتی ژن سرد فاقد اتم ید است در حالی كه در آنتی ژن گرم دارای اتم ید رادیواكتیو است در حالت اول از لحاظ ساختمان شیمیایی تفاوتی میان آنتی ژن سرد و گرم وجود ندارد اما در حالت دوم باید مراقب بود تا افزایش ماده رادیواكتیو شاخص آنتی ژنی آنالیت را تحت تأثیر قرار ندهد، زیرا این امر می تواند واكنش آنتی ژن و آنتی بادی را كه اساس روش سنجش است، متأثر سازد.
به طور كلی در روش RIA، آنتی ژن سرد و آنتی ژن گرم بر سر اتصال به مقدار معین و محدودی از آنتی بادی با هم رقابت می كند. با توجه به اینكه اساس این روش رقابت است و رقابت در محدودیت معنا می یابد، لذا به این روش، معرف محدود (Restricted Reagent) نیز می گوید. در این روش ابتدا رقابت میان مقادیر متفاوت و معینی (استاندارد) از آنتی ژن سرد با مقدار معین و ثابتی از آنتی ژن گرم بر سر اتصال مقدار معین و محدودی از آنتی بادی ایجاد می شود كه ماحصل آن به دست آمدن منحنی استاندارد است.
با توجه به رابطهٔ معكوس میان كمپلكس رادیواكتیو و میزان آنتی ژن سرد، همواره منحنی های استاندارد شكلی نزولی دارد. در منحنی استاندارد همیشه محور xها نشان دهندهٔ غلظت آنتی ژن سرد و محور y ها نشان دهنده میزان كمپلكس رادیواكتیو بر حسب CPM (Count per Minute) است. همان طور كه می دانید رادیواكتیویته و ناپایداری هسته برخی از ایزوتوپ های اتمی یك پارامتر ثابت فیزیكی است و همانگونه كه در اساس روش RIA ذكر شد میزان آنتی ژن گرم، همواره ثابت و معین است.
بنابراین میزان رادیواكتیویته تمام غلظت های استاندارد با هم برابر بوده، همواره منحنی استاندارد به صورت خطی موازی محور xها خواهد بود. یعنی به رغم اینكه میان كمپلكس رادیواكتیو در هر غلظت استاندارد متفاوت است اما میزان رادیواكتیویته كل هر نقطه استاندارد با سایر نقاط برابر است، لذا در این مرحله نیازبه جداسازی آنتی ژن گرم از كمپلكس رادیواكتیو وجود دارد. مرحله جداسازی با روش های متفاوتی امكان پذیر است ذكر جزئیات آن از حوصله این مقاله خارج است.
بعضی از این روش ها عبارتند از: استفاده از آنتی بادی دوم، استفاده از محلول های پلیمری مانند PEG، استفاده از تثبیت آنتی بادی ها، استفاده از ذرات مغناطیس و ...
پس از مرحله جداسازی رابطه معكوس بین غلظت آنتی ژن سرد و كمپلكس رادیواكتیو می تواند مبنای سنجش آنتی ژن موجود در نمونه مورد بررسی باشد. یعنی می توان از میزان كمپلكس رادیواكتیوی كه در مجاورت آنتی ژن سرد مجهول تشكیل می گردد با استفاده از منحنی استاندارد به میزان آنتی ژن سرد پی برد.
در هر حال، امروزه اغلب روش های IRMA به صورت غیررقابتی و ساندویچی اجرا می گردند. یعنی آنالیت توسط دو آنتی بادی ساندویچ می گردد كه یكی از این آنتی بادی ها توسط ماده رادیواكتیو نشاندار شده است. در این روش به ازای هر آنالیت یك ساندویچ نشاندار تشكیل می گردد، لذا رابطه مستقیم میان آنالیت و كمپلكس رادیواكتیو برقرار است.
در عمل، ابتدا به ازای مقادیر معین آنالیت (استانداردها) كمپلكس های رادیواكتیو تشكیل می گردد. غلظت آنالیت روی محور x ها و میزان كمپلكس رادیواكتیو (CPM) روی محور yها قرار گرفته و بدین ترتیب منحنی صعودی كه نشانه رابطه مستقیم غلظت آنالیت با كمپلكس رادیواكتیو است، تشكیل می گردد.بر اساس میزان كمپلكس رادیواكتیو در نمونه های مجهول و استفاده از منحنی فوق، غلظت آنالیت مجهول محاسبه می گردد.
مزایای روش RIA به IRMA
۱) در روش RIA مولكول های آنتی ژن اغلب از جنس هاپتن (مولكول هایی با جرم مولكولی كمتر از ۱۰۰۰ دالتون) است. مانند انواع هورمون های استروئیدی، داروها، هورمون های تیروئیدی و ... محدودیت گروه های عامل (Functional Group) در مولكول های مورد نظر، نشاندارسازی را محدود ساخته، اغلب نیاز به واكنش های تخصصی و پیچیده دارد، اما در روش IRMA همیشه نشاندارسازی روی مولكول پروتئین بزرگ آنتی بادی انجام می گیرد. این مولكول بزرگ دارای انواع گروه های عملكردی است كه به راحتی با روش های ساده و عمومی می توان آنها را نشاندار ساخت،
۲) یكی از پارامترهای متودولوژیك، ویژگی (Specificity) است. در روش RIA با استفاده از یك آنتی بادی، شناسایی منفرد (Single recognition) صورت می گیرد، در حالی كه در روش IRMA استفاده از دو آنتی بادی منوكلونال ویژه، ویژگی را افزایش می دهد،
۳) حساسیت همواره یكی از مشخصات مهمی است كه در طراحی روش های مدنظر محققان قرار می گیرد. در روش RIA اساس، رقابت بوده در یك محدوده معین از غلظت رابطه ای میان نسبت رقابت و كملپكس رادیواكتیو وجود دارد، لذا حساسیت IRMA به دلیل وجود رابطه یك به یك میان آنالیت و كمپلكس رایدواكتیو از RIA بیشتر است. در روش IRMA جایگاه های نشاندار سازی بالقوه از روش RIA بیشتر است، لذا تعداد سیگنال های دریافتی یا به عبارتی حساسیت بالاتر می رود. در پیشرفت دستگاهی، چنانچه دستگاه حساس تری طراحی شود به طوری كه به CPM های پایین حساسیت بیشتری داشته باشد، در روش RIA به خوانش غلظت های پایین یاری می رساند و می دانید كه حساسیت با غلظت های پایین مرتبط است،
۴) واكنش آنتی ژن و آنتی بادی یك واكنش تعادلی غیركووالانی بوده، اندازه گیری در نقطه تعادل، دقیق و تكرارپذیر است. لذا در كلیه روش های سنجش ایمنی زمانی به نام زمان انكوباسیون مطرح است. در واقع این زمان برای به تعادل رسیدن واكنش در نظر گرفته شده است. در روش IRMA به دلیل اینكه اغلب رقابت وجود ندارد، برای حصول اطمینان از كفایت آنتی بادی ها برای تشكیل كمپلكس غلظت های بالای آنالیت، همواره مقدار زیادی از آنتی بادی ها به كار می رود،
در روش IRMA به دلیل معرف مازاد، طبق اصل لوشاتلیه تعادل به سمت تشكیل كمپلكس جابه جا می شود. لذا غلظت بالای مواد اولیه سرعت به تعادل رسیدن یا زمان انكوباسیون را كاهش می دهد. بنابراین یكی دیگر از مزایای روش IRMA نسبت به RIA كاهش زمان انكوباسیون است،
۵) محدوده قابل اندازه گیری آنالیت را محدوده عملكرد روش می گویند. این محدوده فاصله بین اولین و آخرین نقطه استاندارد است. در روش RIA مبنا رقابت است و همیشه در محدوده معینی از غلظت ها رقابت معنا دارد، ولی در IRMA به ازای هر آنالیت یك كمپلكس سیگنال دهنده تشكیل می شود، لذا محدوده عملكرد در IRMA حدود ۱۰۰ برابر بیشتر از RIA است،
۶) در روش RIA كلیه مراحل نمونه برداری از نمونه، استاندارد، كنترل و محلول نشاندار دارای اهمیت بوده، در دقت كل روش سهیم است. روش IRMA همان طور كه ذكر شده یك روش معرف مازاد است و مرحله افزودن آنتی بادی كونژوگه تأثیر كمتری نسبت به همین مرحله در RIA دارد. لذا در كل، دقت مرحله نمونه برداری در IRMA وابستگی كمتری نسبت به RIA دارد و این یكی دیگر از مزایای IRMA محسوب می شود و
۷) مقاومت روش در برابر شرایط آزمایش یكی دیگر از پارامترهای روش شناسی است. در IRMA بیشتر از RIA از آنتی بادی مونوكلونال استفاده می شود. در مورد آنتی بادی مونوكلونال می توان شرایط محیطی از لحاظ PH، قدرت یونی و ... را طوری تنظیم كرد كه شرایط ایده آل تأمین شود اما در آنتی بادی های پلی كلونال انتخاب شرایط خاص برای گروهی از آنتی بادی ها مطلوب و برای برخی دیگر غیرمطلوب است. لذا این شرایط برای گروهی از آنتی بادی ها به مرور زمان مضر بوده، در حقیقت مقاومت روش IRMA نسبت به RIA در برابر شرایط آزمایش بیشتر است.
▪ در ادامه به برخی از محدودیت ها و معایب روش های سنجش ایمنی رادیواكتیو اشاره می شود:
۱) خطر تشعشع، و خطر تشعشع هر چند ناچیز،
۲) نیاز به امكانات حفاظتی در برابر پرتوها،
۳) تولید زباله های رادیواكتیو،
۴) محدود بودن زمان انقضاء كیت ها به دلیل نیمه عمر كوتاه
۵) محدودیت اتوماسیون
اساس روش سنجش های ایمنی آنزیمی
اساس این روش ها مانند سنجش های ایمنی رادیواكتیو همان واكنش آنتی ژن- آنتی بادی است، با این تفاوت كه جهت ردیابی واكنش مذكور به جای رادیواكتیویته از آنزیم ها و واكنش های آنزیمی استفاده می شود.
در این روش نیز می توان جهت ردیابی واكنش، آنتی ژن و یا آنتی بادی را با آنزیم نشاندار ساخت. به عمل نشاندارسازی، كونژوگاسیون و به مولكول آنزیم دار، كونژوگه آنزیمی می گویند. چنانچه آنتی ژن كونژوگه گردد روش EIA (Enzyme Immuno Assay) گویند و اگر آنتی بادی كونژوگه گردد روش را IEMA (Immuno Enzymo Meteric Assay) نامیده می شود.
اساس روش EIA، رقابت میان آنتی ژن كونژوگه و آنتی ژن آزاد در نمونهٔ مورد سنجش بر سر اتصال به آنتی بادی است. در اینجا نیز میزان كمپلكس آنزیم دار با آنتی ژن آزاد رابطه معكوس دارد. لذا می توان بسته به نیاز از آنتی بادی های پلی كلونال یا مونوكلونال استفاده كرد.
البته در برخی سنجش ها آنتی بادی های الیگو كلونال پاسخ بهتری ایجاد می كند. (چنانچه چند نوع آنتی بادی مونوكلونال را با هم مخلوط كنیم، مجموعه حاصله را آنتی بادی الیگوكلونال می نامند).
یكی از تفاوت های RIA با EIA در این است كه اغلب، آنالیت رادیواكتیودار از لحاظ ساختمان شیمیایی و ابعاد فیزیكی با آنالیت سرد یكسان بوده یا تفاوت ناچیزی دارد اما در EIA آنالیت كونژوگه به آنزیم (كه اغلب مولكول های پروتئینی بزرگی است) متفاوت است، لذا نوع آنتی بادی به كار رفته و شرایط سنجش خصوصاً زمان انكوباسیون به گونه ای طراحی می شود كه این تفاوت ساختمان و ابعاد بر واكنش آنتی ژن- آنتی بادی اثر سوء به جای نگذارد.
▪ انواع روش های ایمنی آنزیمی عبارتند از:
۱) EIA رقابتی برای آنتی ژن:
در این روش آنتی ژن كونژگه و آنتی ژن آزاد بر سر اتصال به آنتی بادی مشترك با یكدیگر رقابت می كند. پس از جداسازی كمپلكس آنزیم دار از كونژوگه ازاد، فعالیت آنزیمی مبنای سنجش قرار می گیرد. در اینجا نیز رابطه معكوس میان كمپلكس آنزیمی و آنالیت آزاد وجود دارد. ابتدا واكنش آنزیمی مربوط به كمپلكس آنزیمی در حضور مقادیر معینی از آنالیت آزاد (استانداردها) بررسی شده، محور xها نشان دهنده غلظت آنالیت آزاد و محور yها مؤید فعالیت كمپلكس آنزیم دار بر حسب جذب نوری (OD) است. منحنی استاندارد، نزولی رسم شده و بر اساس آن میزان آنالیت در نمونه های مجهول سنجیده می شود،
۲) IEMA برای آنتی ژن:
ابتدا آنتی ژن با مقادیر مازاد آنتی بادی نشاندار واكنش می دهد. سپس مقادیر مازاد آنتی ژن تثبیت شده به محیط افزوده می شود تا با مابقی آنتی بادی وارد واكنش شود با جداسازی آنتی ژن های تثبیت شده و سنجش فعالیت آنزیمی متصل به آنتی ژن محلول، می توان میزان آنتی ژن را مشخص كرد. در اینجا نیز سیستم رقابتی نبوده، میزان فعالیت آنزیمی مشاهده شده با میزان آنالیت آزاد رابطه مستقیم دارد.
۳) IEMA ساندویچی برای آنتی ژن:
در این روش آنتی ژن یا آنالیت مذكور باید حداقل دو شاخص آنتی ژنیك مجزا و دور از هم داشته باشد. آنتی ژن طی یك یا در مواردی طی دو مرحله توسط آنتی بادی اول و آنتی بادی كونژوگه دوم ساندویچ می شود. پس از جداسازی آنتی بادی كونژگه مازاد كه در واكنش شركت نكرده، فعالیت كمپلكس ساندویچی آنزیم را اندازه گیری می كند. در این واكنش نیز به ازای هر آنالیت یك ساندویچ آنزیم دار تشكیل شده، رابطه مستقیم بین میزان آنالیت و فعالیت كمپلكس آنزیم دار وجود دارد،
۴) IEMA ساندویچی برای آنتی بادی:
در این روش آنتی بادی مورد سنجش بین آنتی ژن تثبیت شده و آنتی بادی دوم علیه آنتی بادی مورد سنجش ساندویچ می شود، آنتی بادی دوم با آنزیم نشاندار شده است. پس از انكوباسیون و شست وشو فعالیت ساندویچ آنزیم دار را با افزودن سوبسترهای مناسب آنزیم دار اندازه گیری می كنند و میزان فعالیت آنزیم با غلظت آنتی بادی مورد سنجش رابطه مستقیم دارد،
۵) الایزای هوموژن:
همان طور كه اشاره شد نیاز به اندازه گیری روزمره و تعداد بالای برخی درخواست ها، بحث اتوماسیون را مطرح نمود. یكی از شرایط كمك كننده برای اتوماسیون هوموژن بودن سیستم است، یعنی سیستم سنجش نیازی به مراحل جداسازی مانند سانتریفیوژ كردن ندارد و فعالیت آنزیم برخلاف رادیواتیویته می تواند در حالت آزاد و متصل متفاوت باشد، مثلاً اتصال آنتی ژن به آنتی بادی سبب فعالیت یا مهار فعالیت آنزیم متصل به كمپلكس گردد، لذا نیازی به مرحله جداسازی نیست .
۶) سایر روش های الایزا:
در سیستم های الایزا می توان آنتی بادی و آنزیم دار و آنتی بادی آزاد را در اتصاف به آنتی ژن به رقابت گذاشت یا آنتی بادی و آنتی ژن آنزیم دار را وارد واكنش نمود و سپس آنتی بادی تثبیت شده را جهت جمع آوری آنتی ژن آنزیم دار مازاد به محیط افزود و پس از جداسازی، فعالیت آنزیمی را در محلول یا در فاز تثبیت شده مورد سنجش قرار داد.
در حالت اول رابطه مستقیم و در حالت دوم رابطه معكوس است.
در سنجش های آنزیمی به طور عمده از آنزیم پراكسید از (HRP) و فسفاتاز قلیایی (ALP) استفاده می شود اما می توان از هر نوع آنزیمی كه فعالیت ویژه آن بالا باشد، به فرم خالص و ارزن قابل تهیه باشد، جایگاه های مناسب جهت كنژوگاسیون پایدار به آنتی ژن یا آنتی بادی را داشته باشد و اندازه گیری میزان فعالیت آنها در آزمایشگاه های معمولی میسر باشد، بهره گرفت. البته هیچ كدام از اجزاء واكنش آنزیمی ترجیحاً نباید سمی و خطرناك باشد.
كلیه مزایایی كه IRMA بر RIA دارد در مورد IEMA بر EIA نیز حاكم است، لذا از تكرار جزئیات آن خودداری می شود.
مزایای IEMA نسبت به EIA:
سادگی نشاندار كردن، افزایش حساسیت، ویژگی بالاتر، سرعت بیشتر واكنش، محدوده وسیع تر از غلظت آنالیت و مقاومت بیشتر در برابر شرایط آزمایش.
▪ مزایای روش های سنجش ایمنی آنزیمی به روش های سنجش ایمنی رادیواكتیو
ـ عدم وجود خطر تشعشع
ـ قیمت ارزان تر دستگاه ها
ـ معرف های ارزان
ـ نیمه عمر طولانی كیت های آنزیمی،
ـ امكان اتوماسیون،
ـ سرعت خوانش بالا:
ـ امكان افزایش حساسیت روش.
سنجش های نشاندار آنزیمی علاوه بر امكان ردیابی، امكان تقویت نیز دارد یعنی واكنش آنزیمی ، هر آنالیت را به یك كمپلكس آنزیم دار و هر آنزیم را به میلیون ها تغییر در ماده اولیه یا محصول مرتبط می سازد.
از آنجایی كه آنزیم های متفاوت، واكنش آنزیمی متفاوت و قابل ردیابی ایجاد می كند در یك نمونه می توان با استفاده از دیا چند كونژوگه آنزیمی و پیگیری چند فعالیت آنزیمی، چند آنالیت را به طور همزمان مورد سنجش قرار داد. هر چند فراهم آوردن شرایط یكسان برای فعالیت مناسب چند نوع آنزیم كار پیچیده ای است اما امكان پذیر است و امكان سنجش همزمان سرعت آزمون ها و همچنین هزینه آنها را كاهش می دهد.
محدودیت سنجش ایمنی آنزیمی
سنجش ایمنی آنزیمی دارای برخی محدودیت ها نیز هست:
۱) همان طور كه اشاره شد، فعالیت رادیواكتیو یك پارامتر ثابت فیزیكی است كه میزان آن تحت تأیید شرایط محیطی مانند نور، درجه حرارت، آلودگی و ... قرار نمی گیرد اما واكنش آنزیمی تحت تأثیر پارامترهای مختلف قرار می گیرد لذا ردیابی رادیواكتیو پایدارتر و آسان تر از اندازه گیری فعالیت آنزیمی است،
۲) اجزاء مختلف موجود در نمونه می توانند واكنش آنزیمی را تحت تأثیر قرار دهد و
۳) سیستم های هوموژن آنزیمی در حال حاضر فاقد حساسیت كافی بوده، در ضمن كاربرد آنها عمدتاً به هاپتن ها محدود شده است.
وجود محدودیت های فوق نظر محققان را به استفاده از سایر نشانگرها معطوف نموده است.



دكتر مجتبی صلوتی، گروه میكروبیولوژی، دانشگاه آزاد زنجان
مهندس فرانك سقطچی، گروه رادیولوژی، دانشگاه علوم پزشكی زنجان
دكتر احمد بیطرفان رجبی، بخش پزشكی هسته ای بیمارستان قلب شهید رجایی
منابع:
۱- اصول علمی الایزا، دكتر محمودجواد رسایی
۲- آشنایی با مبانی تئوری الایزا، دكتر مهدی هدایتی
۳- ایمونولوژی رویت، ایوان رویت، مترجم: دكتر عطیه عبادی، سارا مظاهری
۴- هیتوشیمی در پاتولوژی، دكتر فرخ قوام
مجله مهندسی پزشکی و تجهیزات آزمایشگاهی

تاریخ ارسال: 1390/01/11


نظر شما چیست؟

کد امنیتی شکل بالا در کادر زیر درج شود

برای مشاهده و استفاده از فرم می بایست جاوااسکریپت بر روی مرورگر شما فعال باشد.

 
تعبیر خواب
تعبیر با تقویم
روایتی از قول امام جعفر صادق (علیه السلام) هست که می‌فرمایند مثلاً اگر در روز یا شب اول ماه قمری خوابی را ببینید تعبیر ندارد و صحیح نیست، یا اگر  در دوم و سوم ماه خوابی را ببینید تعبیرش برعکس می‌شود و به همین ترتیب تمام روزهای ماه را فرموده‌اند و این روایت تا حدودی هم شایع شده و گسترش پیدا کرده است.
دقت کنید که چیز کمی نیست!... یعنی شما که دیشب خوابی را دیده‌اید با دانستن تاریخ دیشب، می‌توانید ادامه مطلب...
تعبیرها و اشتباه‌ها
همۀ ما در طول شب یا روز خواب‌هایی می‌بینیم که ممکن است درست و صادق بوده و معنایی را در خود داشته باشند یا اینکه بی‌معنا باشند.
علت خواب‌های بی‌معنا چیزهایی مثل ضعف یا پرخوری قبل از خواب و یا صدای محیط زمان خواب و یا حتی می‌تواند نتیجه تلقین شیطان باشد و فقط پیامبران و معصومین (علیهم السلام) هستند که تمام خواب‌هایشان درست و صادق بوده و حسابشان جدا است. حضرت امام صادق (علیه السلام) به مفضل که از ادامه مطلب...
تعبیر با کتاب
در این مقاله می‌خواهم در مورد این بنویسم که هر کسی می‌تواند بعضی از خواب‌ها را با کتاب تعبیر خواب، تعبیر کند. بنابراین اجازه دهید ابتدا تعریفی کلی و خلاصه از نحوۀ تعبیر خواب ارائه کنم.
خواب‌هایی که ما می‌بینیم یا می‌خواهند معنایی را به ما بفهمانند و یا خیر؛ حالا چرا بعضی از خواب‌ها می‌خواهند معنایی را بفهمانند ولی بعضی خیر؟... چون این سوال بحث دیگری است نمی‌خواهم دربارۀ آن صحبت کنم.
خود این خواب‌های بامعنا نیز اکثراً به صورت مثال ادامه مطلب...
مبارزه با فراموشی خواب
تحقیقات نشان داده است که همۀ افراد در طی خواب خودشان رویا می‌بینند (به جز در برخی بیماری‌های شدید روانی)، منتها خیلی‌ها آن‌ها را فراموش کرده و فکر می‌کنند که اصلاً رویایی ندیده‌اند. هر چند خیلی از این رویاها ممکن است جزء رویاهای بدون تعبیر باشند ولی به هر حال رویا بوده‌اند.
حال سوال این است که چطور خواب خود را فراموش نکنیم؟ چطور صحنه‌های خواب را خوب و روشن به یاد آوریم؟ برای رسیدن به این هدف راه‌های زیادی وجود ادامه مطلب...
دفع بلا با صدقه
احادیث و روایات و همچنین تجربیات بسیاری وجود دارد که خداوند متعال با صدقه قضا و قدر را تغییر می‌دهد. به عبارتی دیگر با صدقه می‌توان به خواست خدا از وقوع بلایا و حوادث جلوگیری کرد. زیرا خود خداوند قضا و قدر را معین کرده و فقط خود او می‌تواند آن را تغییر دهد (که یکی از عواملی که فرموده قضا و قدر را به خاطر آن تغییر می‌دهد همین صدقه دادن است). البته این یکی از آثار صدقه می‌باشد. ادامه مطلب...
رسیدن تعبیر به دیگری
این نکته را به خاطر داشته باشید که تعبیر خواب شما ممکن است به همان کسی که در خواب دیده‌اید نرسد و به شخص دیگری مربوط شود. در واقع تعبیر خواب شما کیلومترها با آن شخصی که در خواب دیده‌اید فاصله داشته باشد! تجربۀ خودم من از خواب‌هایم این بوده که در موارد خیلی خیلی خیلی کمی تعبیر خواب به همان افرادی رسیده که در خواب دیده‌ام (به طوریکه در اکثر موارد فقط یک درصد احتمال می دهم که تعبیر ادامه مطلب...
دفع بلا و گرفتاری
بعضی از خواب‌ها آینده را پیشگویی کرده و می‌گویند که بلا و مصیبت و گرفتاری در پیش است و یا اینکه عمل زشت یا گناهی را مرتکب خواهیم شد. اگر این خواب‌ها درست و اصطلاحاً صادقه باشند، در واقع از مقدرات الهی می‌گویند و چیزهایی که پیش‌بینی آن شده حتماً به وقوع می‌پیوندند.
ولی خداوند راه‌هایی را تعیین کرده که نگذارید آن بلایا به وقوع بپیوندند و در واقع مقدرات خدا تغییر کند. در اصل خود خدا مقدرات را بوجود آورده ادامه مطلب...
کلیپ و ویدیو
ماجرای جالب ابودجانه (حجت الاسلام دانشمند)
اشخاصی که در کلیپها مشاهده می کنید تعبیرگر خواب نیستند