پیشگیری در امر نگهداری و تعمیر تجهیزات پزشكی | تعبیرستان
پیشگیری در امر نگهداری و تعمیر تجهیزات پزشكیپزشکی و بهداشتدانستنیها
×
بستن

پیشگیری در امر نگهداری و تعمیر تجهیزات پزشكی

هزینه اموال بیمارستان بین ۳۰ تا ۴۰ درصد از مجموع هزینه های بیمارستان را تشكیل می دهد. از این رو نگهداری مناسب از تجهیزات و محدود كردن هزینه های مربوط در تعدیل هزینه های بیمارستان اثر بالقوه و چشمگیری دارد. تعمیر و نگهداری مناسب تجهیزات، اسباب و لوازم بیمارستان نه تنها باعث می شود در مواقع نیاز به آنها، به سهولت در دسترس باشد، بلكه موجب افزایش دوام و طول عمر آنها شده و بازدهی وسایل مذكور را افزایش می دهد. این امر هزینه های مواد و وسایل را نیز كاهش می دهد. از جمله موارد مهمی كه در زمینه نگهداری تجهیزات پزشكی باید مدنظر داشت مساله پیشگیری در امر نگهداری و تعمیر تجهیزات پزشكی است.كه در این مقاله سعی خواهد شد تا به بررسی بیشتر این مقوله پرداخته شود.
اهمیت نگهداری توام با پیشگیری تجهیزات پزشكی
تاپهام در مقاله ای تحت عنوان پیشگیری در امر نگهداری و تعمیر تجهیزات پزشكی كه در كتاب اصول و عملیات مهندسی پزشكی منتشرشده است می گوید:
"نگهداری توام با پیشگیری و تعمیر، در موفقیت برنامه های مهندسی پزشكی، اهمیت فراوانی دارد، زیرا هدف واحد نگهداری و مهندسی پزشكی وجود تجهیزات پزشكی موثر و ایمن، جهت ارایه بهترین مراقبت بهداشتی و درمانی است. نگهداری توام با پیشگیری اولین فعالیتی است كه عملكرد صحیح دستگاه های پزشكی را تضمین می كند."
برنامه نگهداری توام با پیشگیری، تعمیرات عمده و مهم را كاهش می دهد و از عملكرد نامناسب و نادرست تجهیزات پزشكی و اسقاط شدن آنها جلوگیری می كند. برنامه نگهداری توام با پیشگیری در بسیاری از صنایع وجود دارد و قبلا" در بیمارستانها فقط برای سیستم های گرمایی و تهویه استفاده می شد، ولی اخیرا" این برنامه برای تجهیزات پزشكی نیز مورد استفاده قرار می گیرد. تعمیر و نگهداری توام با پیشگیری، مهمترین فعالیت جهت نگهداری موثر دستگاه های پزشكی است و عوامل مهم دیگری مانند "برنامه كنترل تجهیزات پزشكی" و " انتخاب تجهیزات پزشكی مناسب" به پیاده سازی برنامه نگهداری بهینه كمك خواهند كرد. نگهداری توام با پیشگیری كمك می کند كه آسیب های وارده به دستگاه های پزشكی قبل از اینكه پیشرفت كند یا جدی شوند، رفع شود.
برخی از آسیب هایی که به طور ناگهانی در زمان كار با تجهیزات پزشكی به وجود آید غیرقابل پیش بینی است و حتی به وسیله فرآیند نگهداری هم نمی توان آنها را از قبل مشخص یا از آنها جلوگیری كرد، ولی در هر صورت استفاده از فرآیند نگهداری توام با پیشگیری، از زوال و استهلاك دستگاه ها یا از عملكرد نادرست تجهیزات پزشكی جلوگیری می كند و طول عمر تجهیزات پزشكی را (به وسیله روغن كاری، تعمیر قسمت های از كار افتاده و تمیز كردن مناسب قطعات دستگاه ها) افزایش می دهد و دستگاههای پزشكی در وضعیت مطلوب نگهداری خواهند شد و در نتیجه سریعا" دچار زوال نمی شوند. انجام برنامه نگهداری توام با پیشگیری کارایی و اثربخشی تجهیزات پزشكی را زیاد می كند و برای كسانی كه با دستگاه كار می كنند، اطمینان خاطر به بار می آورد. از طرف دیگر عملكرد دستگاه های پزشكی با اشكال كمتری روبرو خواهد شد و مدت كمتری غیر فعال می شود.
در نگهداری پیشگیرانه اندازه گیری ها و سنجش های دستگاه دقیق بوده و با توجه به قابل اعتماد بودن دستگاه های پزشكی می توان از مراقبت های درمانی نتیجه بهتری گرفت. در حالی كه مزایای بسیاری برای برنامه فعال نگهداری توام با پیشگیری متصور است، شاید بزرگترین مزیت آن تایید عملكرد مطلوب و دقیق بودن تجهیزات پزشكی باشد.
مشكلات استفاده از برنامه نگهداری توام با پیشگیری
برنامه مطلوب نگهداری توام با پیشگیری نیاز به همكاری وحمایت همه جانبه كاركنان بیمارستان دارد. درك كاركنان بیمارستان از نگهداری به عنوان یك نیاز اساسی برای سازمان، بسیار مهم است.
متاسفانه در بسیاری از موارد مشاهده می شود كه كاركنان بیمارستان فاقد این نگرش در زمینه تجهیزات پزشكی هستند. كاركنان بیمارستان باید این واقعیت را بپذیرند كه نگهداری، از عملكرد نادرست تجهیزات پزشكی جلوگیری می كند و تعداد دستگاه های پزشكی غیر فعال را كاهش می دهد. وقتی كاركنان بیمارستان و اپراتورهای تجهیزات پزشكی از اهمیت نگهداری دستگاه ها آگاه شدند، بایستی فرآیند برنامه برای آنها توضیح داده شود به طوری که اپراتورهای تجهیزات پزشكی این برنامه را جزیی از كارهای روزمره خود بدانند.
یكی دیگری از مشكلات استفاده از برنامه نگهداری توام با پیشگیری، تعیین انواع تجهیزات پزشكی که نیازمند فرآیند نگهداری هستند، است. استفاده از برنامه نگهداری توام با پیشگیری برای دستگاه هایی كه دایماً برای معالجه و درمان بیماران حاد و اورژانس استفاده می شود، ضروری است. مشکل وقفه در امر مراقبت های پزشكی که در حین فرآیند نگهداری ممكن است ایجاد شود را می توان با در نظر گرفتن یك دستگاه جانشین اضافی با همان عملكرد و كارایی، حل نمود.
مشكل دیگر فرآیند نگهداری پیشگیرانه (به خصوص در بیمارستان های بزرگ) جابجایی تجهیزات پزشكی از یك بخش به بخش دیگر است. تغییر محل دستگاه های پزشكی که بنا به ضرورت به کرات اتفاق می افتد باعث سردرگمی در پیدا كردن تجهیزات پزشكی شده و انجام بازرسی (طبق جدول تنظیم شده) را امری مشکل و طاقت فرسا خواهد نمود، برای حل این مشكل باید از برنامه كنترل تجهیزات پزشكی استفاده كرد. مشكل دیگری كه در رابطه با فرآیند نگهداری پیشگیرانه می توان به آن اشاره كرد، تعیین زمان انجام بازرسی های بعدی است.
جدول بازرسی
جدول بازرسی مهمترین بخش برنامه نگهداری با پیشگیری است. برای تنظیم این برنامه می توان از توصیه های زیر استفاده كرد. برای مشخص كردن دوره زمانی بازرسی ها می توان از دستور العمل آموزشی تولیدكنندگان تجهیزات پزشكی استفاده كرد یا از موسسات درمانی كه دستگاه های مشابه دارد و فرآیند نگهداری پیشگیرانه را انجام می دهد، الگوبرداری نمود.
در ابتدا جدول بازرسی اولیه ای تهیه می شود كه این جدول ممكن است به واسطه تجربیاتی که در حین اجرای برنامه به دست می آید، تغییر كند. درصورتی که فاصله زمانی بازرسی تجهیزات پزشكی خیلی طولانی شود، برنامه موثر نخواهد بود و تلاش ها بی نتیجه خواهند ماند.
برخی از تولید كنندگان تجهیزات پزشكی برای دستگاه خود، جدول بازرسی نگهداری توام با پیشگیری پیشنهاد می کند، تا نگهداری از دستگاه موثر واقع شود. در این جدول ها، تناوب بازرسی ها معمولا ۳ ماهه است. جدول های نگهداری تنظیم شده در پایان هر سال مرور می شود و اگر از دستگاههای پزشكی بیش از ظرفیت مجاز روزانه آنها استفاده می شود، باید فاصله زمانی بازرسی ها را كاهش و اگر كمتر از ظرفیت مجاز كار می كند، باید فاصله زمانی بازرسی ها را افزایش داد.
فرآیند نگهداری توام با پیشگیری
اگر کلیه مراحل فرآیند اجرا نشود، برنامه اثربخشی خود را از دست می دهد. تمام مراحل فرآیند نگهداری از تجهیزات باید با توجه به توصیه های تولیدكنندگان تجهیزات پزشكی و با درنظرگرفتن تجربه متخصصان فن طراحی شود. توجه بیش از حد به جزییات باعث طولانی تر شدن برنامه و صرف هزینه و زمان اضافه می شود. همچنین اگر فرآیند نگهداری سطحی و ظاهری باشد، نگهداری مطلوب و كافی انجام نخواهد شد. نگهداری توام با پیشگیری دو سطح دارد و این دو سطح عبارتند از: فرآیند كلی و فرآیند جزیی.
فرآیند كلی به نوع تجهیزات پزشكی بستگی دارد و در واقع یك بازرسی كلی است كه سالیانه یا هر شش ماه یك بار انجام می شود. فرآیند جزیی معمولا به صورت فصلی برنامه ریزی می شود و برای برخی از تجهیزات می تواند به صورت ماهیانه یا هفتگی نیز باشد. ب
ه طور كلی فرآیند نگهداری توام با پیشگیری ( كلی یا جزیی) چهار مرحله دارد:
الف) بازرسی مشاهده ای،
ب) تمیز كردن،
ج) آزمون عملكرد و
د) آزمون ایمنی.
هریک از این مراحل به نوبه خود اهمیت دارند و باید در هر بازرسی مورد توجه قرار گیرد.
بازرسی مشاهده ای
در این بازرسی برای تعیین مشكلات موجود در دستگاه های پزشكی از روش مشاهده مستقیم استفاده می شود. این امر با دیدن و معاینه ظاهری قسمت های داخلی و خارجی دستگاه های پزشكی انجام می شود. در هنگام بازرسی مشاهده ای باید به موارد زیر توجه كرد: فرورفتگی ها، برآمدگی ها، علامت های كاهش جریان الكتریكی، نشت مایع، سیم های فرسوده، پلاك های شكسته، نصب نادرست تجهیزات پزشكی، فیلترهای كثیف و كلیه اشكالاتی كه موجب عملكرد بد دستگاه می شود.
تمیز كردن
بعد از بازرسی مشاهده ای باید بعضی از قسمت های تجهیزات پزشكی تمیز شود كه برای انجام این مرحله باید کلیه دستورالعملهای تمیزكردن قطعات رعایت شود و تنها از محلولهایی می توان برای انجام این كار استفاده كرد که شرکت تولیدکننده دستگاه استفاده از آنها را مجاز دانسته است. روغن یا محلول های مصرفی انباشته شده در قسمت های خارجی دستگاه باید تمیز و خشك شود. برای تمیز كردن قسمت های داخلی دستگاه های پزشكی به خصوص اجزای الكتریكی و الكترونیكی، از هوای فشرده یا دستگا ه های مكنده استفاده می شود.
فیلترها باید تمیز یا تعویض شود و اگر خون، نمك یا دیگر بقایا روی قسمت های خارجی یا داخلی دستگاه پزشكی وجود دارد، باید برداشته و لوله های رابط تمیز شود.
آزمون عملكرد
انجام این آزمون ها، موثر و منظم بودن و دقت عمل دستگاه های پزشكی را تضمین می كند. آزمون های عملكرد هفتگی باید به صورت انجام می شود تا مطمئن شویم كه عملكرد تجهیزات پزشكی مطلوب است.
آزمون ایمنی
قبل از هرگونه استفاده از دستگاه باید از ایمنی آن هم برای بیمار و هم برای اپراتورها (افرادی كه با دستگاهها كار می كنند) اطمینان حاصل شود. آزمون ایمنی تجهیزات پزشكی، معمولا مربوط به قسمتهای الكتریكی دستگاه است و جریانهای نشتی دستگاه و میزان عایق بودن كف زمین را امتحان می كند؛ سایر آزمون های ایمنی كه ممكن است برای دستگاه های پزشكی انجام گیرند عبارت است:
۱) كنترل فشار دریچه های كوچك،
۲) كنترل دریچه های باز و بسته شو که فشار متوسط دارد،
۳) كنترل خروجی های اضطراری و قطع كننده های گاز طبی (به خصوصاً در دستگاه های هوشبری)،
۴) كنترل پوشش های حفاظتی دربرابر اشعه ایكس،
۵) كنترل نور سرد در چراغ های اتاق عمل (چراغ سیالكتیك) و
۶) کنترل دستگاه برای پیشگیری از بروز سوختگی در بیمار به هنگام استفاده از دستگاه های الكتروكوتر.
تمام تمهیدات ایمنی و هشدار دهنده های موجود در دستگاه های پزشكی باید به طور منظم كنترل شود و به اپراتور های دستگاه درباره لزوم توجه به مسایل ایمنی توضیحات کافی داده شود.
بحث و نتیجه گیری
نگهداری توام با پیشگیری نقش بسیار مهمی در كاهش تعمیرات اساسی تجهیزات پزشكی دارد و از اسقاط شدن آنها جلوگیری می كند. همچنین باعث شناسایی آسیب های وارد شده به دستگاه های پزشكی قبل از پیشرفت یا جدی شدن آنها می شود.
امروزه استفاده از این برنامه از سیستم های گرمایی و تهویه بیمارستان به سایر تجهیزات بیمارستان گسترش یافته است. پیاده سازی صحیح این برنامه نیاز به همكاری كلیه پرسنل دارد و به همین دلیل باید برای تغییر نگرش كاركنان اقدامات موثری انجام گیرد، به طوری كه كاركنان بیمارستان این واقعیت را بپذیرند كه نگهداری موثر، از عملكرد نادرست تجهیزات پزشكی جلوگیری می کند و درنهایت نگهداری توام با پیشگیری را به عنوان یك فلسفه سازمانی بپذیرند.



نویسنده: سمیه نوری حکمت
منابع:
] ۱ [ محمدی نژاد، قربانعلی. بررسی وضعیت نگهداری بیمارستان های دانشگاه علوم پزشكی ایران. پایان نامه كارشناسی ارشد، رشته مدیریت خدمات بهداشتی درمانی، دانشكده مدیریت، دانشگاه علوم پزشكی ایران، ۱۳۷۲.
] ۲ [ صدقیانی، ابراهیم. سازمان و مدیریت بیمارستان، تهران: جهان رایانه،۱۳۷۸.
] ۳ [ عبادی فرد آذر، فربد. اصول مدیریت و برنامه ریزی بیمارستان.تهران،سماط،۱۳۷۸.
] ۴ [ فرانسیس، سی ام. مدیریت بیمارستان.ترجمه علی كبریایی.تهران:موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعی، ۱۳۷۸.
[۵] Tophman ,Sanford. Preventive maintenance and repair. Clinical engineering principle and practice. USA. ۱۹۸۹.
[۶] World Health organization. Maintenance and Repair of laboratory, diagnostic, imaging and hospital equipment.Geneva.switzerland,۱۹۹۴
مجله مهندسی پزشکی و تجهیزات آزمایشگاهی

تاریخ ارسال: 1390/01/11


نظر شما چیست؟

کد امنیتی شکل بالا در کادر زیر درج شود

برای مشاهده و استفاده از فرم می بایست جاوااسکریپت بر روی مرورگر شما فعال باشد.

 
تعبیر خواب
تعبیر با تقویم
روایتی از قول امام جعفر صادق (علیه السلام) هست که می‌فرمایند مثلاً اگر در روز یا شب اول ماه قمری خوابی را ببینید تعبیر ندارد و صحیح نیست، یا اگر  در دوم و سوم ماه خوابی را ببینید تعبیرش برعکس می‌شود و به همین ترتیب تمام روزهای ماه را فرموده‌اند و این روایت تا حدودی هم شایع شده و گسترش پیدا کرده است.
دقت کنید که چیز کمی نیست!... یعنی شما که دیشب خوابی را دیده‌اید با دانستن تاریخ دیشب، می‌توانید ادامه مطلب...
تعبیرها و اشتباه‌ها
همۀ ما در طول شب یا روز خواب‌هایی می‌بینیم که ممکن است درست و صادق بوده و معنایی را در خود داشته باشند یا اینکه بی‌معنا باشند.
علت خواب‌های بی‌معنا چیزهایی مثل ضعف یا پرخوری قبل از خواب و یا صدای محیط زمان خواب و یا حتی می‌تواند نتیجه تلقین شیطان باشد و فقط پیامبران و معصومین (علیهم السلام) هستند که تمام خواب‌هایشان درست و صادق بوده و حسابشان جدا است. حضرت امام صادق (علیه السلام) به مفضل که از ادامه مطلب...
تعبیر با کتاب
در این مقاله می‌خواهم در مورد این بنویسم که هر کسی می‌تواند بعضی از خواب‌ها را با کتاب تعبیر خواب، تعبیر کند. بنابراین اجازه دهید ابتدا تعریفی کلی و خلاصه از نحوۀ تعبیر خواب ارائه کنم.
خواب‌هایی که ما می‌بینیم یا می‌خواهند معنایی را به ما بفهمانند و یا خیر؛ حالا چرا بعضی از خواب‌ها می‌خواهند معنایی را بفهمانند ولی بعضی خیر؟... چون این سوال بحث دیگری است نمی‌خواهم دربارۀ آن صحبت کنم.
خود این خواب‌های بامعنا نیز اکثراً به صورت مثال ادامه مطلب...
مبارزه با فراموشی خواب
تحقیقات نشان داده است که همۀ افراد در طی خواب خودشان رویا می‌بینند (به جز در برخی بیماری‌های شدید روانی)، منتها خیلی‌ها آن‌ها را فراموش کرده و فکر می‌کنند که اصلاً رویایی ندیده‌اند. هر چند خیلی از این رویاها ممکن است جزء رویاهای بدون تعبیر باشند ولی به هر حال رویا بوده‌اند.
حال سوال این است که چطور خواب خود را فراموش نکنیم؟ چطور صحنه‌های خواب را خوب و روشن به یاد آوریم؟ برای رسیدن به این هدف راه‌های زیادی وجود ادامه مطلب...
دفع بلا با صدقه
احادیث و روایات و همچنین تجربیات بسیاری وجود دارد که خداوند متعال با صدقه قضا و قدر را تغییر می‌دهد. به عبارتی دیگر با صدقه می‌توان به خواست خدا از وقوع بلایا و حوادث جلوگیری کرد. زیرا خود خداوند قضا و قدر را معین کرده و فقط خود او می‌تواند آن را تغییر دهد (که یکی از عواملی که فرموده قضا و قدر را به خاطر آن تغییر می‌دهد همین صدقه دادن است). البته این یکی از آثار صدقه می‌باشد. ادامه مطلب...
رسیدن تعبیر به دیگری
این نکته را به خاطر داشته باشید که تعبیر خواب شما ممکن است به همان کسی که در خواب دیده‌اید نرسد و به شخص دیگری مربوط شود. در واقع تعبیر خواب شما کیلومترها با آن شخصی که در خواب دیده‌اید فاصله داشته باشد! تجربۀ خودم من از خواب‌هایم این بوده که در موارد خیلی خیلی خیلی کمی تعبیر خواب به همان افرادی رسیده که در خواب دیده‌ام (به طوریکه در اکثر موارد فقط یک درصد احتمال می دهم که تعبیر ادامه مطلب...
دفع بلا و گرفتاری
بعضی از خواب‌ها آینده را پیشگویی کرده و می‌گویند که بلا و مصیبت و گرفتاری در پیش است و یا اینکه عمل زشت یا گناهی را مرتکب خواهیم شد. اگر این خواب‌ها درست و اصطلاحاً صادقه باشند، در واقع از مقدرات الهی می‌گویند و چیزهایی که پیش‌بینی آن شده حتماً به وقوع می‌پیوندند.
ولی خداوند راه‌هایی را تعیین کرده که نگذارید آن بلایا به وقوع بپیوندند و در واقع مقدرات خدا تغییر کند. در اصل خود خدا مقدرات را بوجود آورده ادامه مطلب...
کلیپ و ویدیو
روشهای نوین درمان دیسك كمر (دکتر سعیدی)
اشخاصی که در کلیپها مشاهده می کنید تعبیرگر خواب نیستند