نظام های بهره برداری چالش ها و چاره ها | تعبیرستان
نظام های بهره برداری چالش ها و چاره هاکشاورزی و دامپروری و شیلاتعلم و فناوریدانستنیها
×
بستن

نظام های بهره برداری چالش ها و چاره ها

توسعه کشاورزی در جامعه ما نه تنها یک نیاز اساسی است، بلکه یک غایت ناگزیر است، آنچنان که کشورهای توسعه یافته از این مرحله عبور کردند و به مرحله بالاتری پا گذاشتند، ما نیز باید چنین کنیم، طی این طریق گریزناپذیر است تا علاوه بر دگرگون ساختن ساخت های سنتی، معیشتی در بهبود میزان تولید در کاهش فقر و ایجاد ظرفیت های جدید نیز گام های اساسی برداشته شود. اما این امر جز با تغییر نگرش ها و طرز تلقی های نامناسب از توسعه به طور عام و توسعه در بخش کشاورزی به طور خاص امکان پذیر نیست. در کشورهای شمال نیز توسعه کشاورزی و افزایش تولید به دنبال تغییر ایستارها و اعتماد و اعتقاد به آموزش و کسب معرفت های علمی، فنون نوین کشاورزی و ترویج آن امکان پذیر گردید. کلید راهبرد جدید توسعه کشاورزی تغییر رفتار است که جز از طریق تغییر دانش و نگرش و اصلاح یا ایجاد الگوهای جدید بهره برداری (نظام بهره برداری) از منابع پایه امکان پذیر نخواهد بود. مسائل و مشکلات ناشی از نبود نظام بهره برداری مطلوب و بهینه بر کارآئی اقتصادی و فنی خصیص منابع و عوامل تولید کشاورزی تأثیر منفی خواهد گذاشت. نتایج به دست آمده از صندوق مطالعات نظام های بهره برداری مؤید این امر است و نشان می دهد که بهبود تولید کشاورزی جز از طریق اصلاح نظام بهره برداری به عنوان مرکز ثقل تحولات کشاورزی کشور امکان پذیر نیست.
ویژگی ها و خصوصیات هر سیستم و تعامل آنها با یکدیگر از یک سو و تعامل آنها با محیط های طبیعی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی از سوی دیگر دست به دست هم داده و توانمندی ها و قابلیت های آنها را به وجود می آورد و نظام بهره برداری نیز چنین است. اجزاء نظام بهره برداری عبارت است از دانش و اطلاعات، تکنولوژی، منابع پایه (زمین، آب، منابع ژنتیکی و ...) نهادها، نیروی انسانی، منابع مالی و مدیریت که دائم با یکدیگر در تعامل هستند و در نهایت تعامل آنها است که منجر به تولید محصول می شود.
تغییر و تحول در هر یک از این اجزاء و تعامل آنها با محیط های اطراف منجر به تحول نظام بهره برداری و حرکت به سمت و سوی ارتقاء کمی و کیفی و یا نزول این نظام می شود.
در عین حال، نظام های بهره برداری و اجزاء آن متأثر از عوامل تأثیرگذار محیط هستند که شامل محیط های طبیعی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی هر جامعه است و تحول در هر یک از این محیط ها به صورت مثبت یا منفی اثرات خاص خود را روی نظام های بهره برداری می گذارد و آنها را به سمت و سوی مطلوب شدن و یا تخریب هدایت می کند.
عوامل محیطی ملی نظام های بهره برداری نیز به نوبه خود تحت تأثیر محیط جهانی قرار دارند و تجربه ثابت کرده که تحولات جهانی به طور مستقیم روی محیط های ملی و به طور غیرمستقیم روی محیط های ملی و به طور غیرمستقیم روی نظام های بهره برداری کشاورزی تأثیرگذار است و می تواند اثرات مثبت و یا منفی را به همراه داشته باشد.
پایداری هر سیستم به پایداری در درون و پایداری در بیرون بستگی دارد، بدیهی است که هر یک از نظام های بهره برداری که خود را با تحولات محلی، ملی و جهانی هماهنگ کنند، بهتر می توانند به حیات خود ادامه دهند، در غیر این صورت، فشار تعاملات تأثیرگذار ملی و جهانی، آنها را از تعادل خارج یا در درون نظام های پویا حل خواهد کرد و یا آنها را ناکارآمد خواهد ساخت.
هر جامعه در مسیر تحول خود دارای نظام های بهره برداری ویژه خود است که ریشه آن در مناسبات اجتماعی، فرهنگی، قومی مذهبی و نیازهای آن جامعه نهفته است و تحول ناپذیری آن در طول زمان با تحولات مناسبات یاد شده در ارتباط است و با تند و کند شدن تغییرات محیط ها، تحول در نظام بهره برداری تند یا کند می شود.
انواع نظام بهره برداری
بسته به منابع پایه اصلی مورد استفاده، انواع مختلفی از نظام های بهره برداری وجود دارد یا می تواند به وجود آید. بعضی از آنها عبارتند از:
- نظام های بهره برداری از زمین: مثل نظام های بهره برداری خرد و دهقانی، واحدهای تجاری، تعاونی تولید، شرکت های سهامی زراعی، کشت و صنعت ها و ...
- نظام بهره برداری از آب: تشکل های آب بران یا مصرف کنندگان آب
- نظام های بهره برداری از جنگل
- نظام های بهره برداری از مرتع
- نظام های بهره برداری از منابع ژنتیکی حیوانی: نظام های بهره برداری دام، طیور، شیلات، آبزیان و ...
- نظام های بهره برداری از منابع ژنتیکی گیاهی: نظام های بهره برداری گیاهان داروئی، پرورش قارچ، واحدهای گلخانه ای و...
تجربه سال های پس از اصلاحات ارضی نشان داده است که تنها راه ایجاد تحول در نظام های بهره برداری مطالعه و یافتن راهکارها و رویکردهای جدید برای تحول در اجزاء نظام ها، بهبود و نحوه تعامل آنها با محیط و هنگام کردن نظام بهره برداری با تحولات محیط محلی، ملی و جهانی است که در نهایت منجر به اصلاح و ایجاد پایداری در نظام های بهره برداری موجود یا ایجاد نظام های بهره برداری پایدار می شود.
هر چه این نظام ها مقبولیت عامل بیشتری داشته باشند، از پایداری و استحکام بیشتری برخوردار هستند. در این خصوص می توان به پی ریزی شرکت سهامی زراعی و از هم گسیختگی بعدی آن اشاره کرد.
یکی از عمده ترین تنگناهای بخش کشاورزی که به عنوان مانعی ساختاری در برابر رشد و توسعه این بخش خود را نشان می دهد، نبود نظام بهره رداری مناسب و سودمند در بخش کشاورزی است. از جمله دلایل این امر سیر تغییر و تحولاتی است که از زمان های دور به دلایل تاریخی و در دوران معاصر به دلیل اجراء برنامه اصلاحات ارضی و اتخاذ سیاست های استراتژیک گوناگون، گریبانگیر این بخش شده است.
پس از اجراء قوانین اصلاحات ارضی و تغییری که از بالا به این بخش دیکته شد، تمام مناسبات و روابط تولید در واحدهای کشاورزی و بهره برداری از منابع آب و خاک دستخوش تغییرات روبنائی شد.
این تغییرات، سامانه قوام گرفتن در طول تاریخ روستاها و جوامع کشاورزی را درهم ریخت، بی آنکه بتواند حقانیت شالوده جدید را به اثبات برساند و یا وقوع انقلاب اسلامی و اتخاذ سیاست ها و استراتژی های جدید، بقایای نظام ارباب رعیتی جای خود را به واحدهای دهقانی و واحدهای تجاری و نیمه تجاری داد.
لایحه قانونی واگذاری اراضی در جهت توزیع مجدد زمین های کشاورزی بین بهره برداران عملی شد. به موازات آن، قوانین ارث، نقل و انتقال، رشد جمعیت، رشد ناموزون شهرنشینی، روند مهاجرت و عدم مطالعات و بررسی های لازم در این زمینه باعث بروز مشکلات بیشتر و جدیدتری در نظام بهره برداری شد. از جمله این مشکلات، خرد شدن بیش از پیش زمین های کشاورزی و افزایش تعداد بهره برداری ها آن هم در طبقات بهره برداری خرد و دهقانی بود.
بر مبنای آمار موجود، تعداد بهره برداری های کشاورزی (با زمین و بی زمین) از ۲۳۸۴ هزار واحد در سال ۱۳۳۹ به ۲۹۹۳ هزار واحد در سال ۱۳۵۳ و ۶۲۲۳ هزار واحد در سال ۱۳۷۶ افزایش یافت.
این تغییرات در شرایطی صورت گرفت که در کشورهای پیشرفته روز به روز از تعداد بهره برداری ها کاسته شده و بر متوسط هر بهره برداری تا چند افزوده شده است؛
در حالی که در کشور ما طی ۳۰ سال اخیر تعداد بهره برداری های با زمین از ۸/۱ میلیون بهره برداری به ۸/۲ میلیون واحد افزایش یافته است. واحدهای زیر ۱۰ هکتاری از ۵/۱ میلیون واحد به ۴/۲ میلیون واحد رسیده است. این در حالی است که متوسط اراضی از ۰۵/۶ هکتار به ۵/۵ هکتار و متوسط اراضی هر واحد خرد زیر ۱۰ هکتاری از ۹/۲ به ۴/۲ هکتار آن هم به طور متوسط در ۶ قطعه مجزا و پراکنده تقلیل یافته است.
کوچکی واحدهای تولیدی و پراکندگی قطعات از همدیگر مشکلات و بن بست هائی را برای تجهیزات زیربنائی، افزایش راندمان آبیاری، کاربرد ماشین آلات کشاورزی و مکانیزاسیون فراهم می آورد که عملاً مانعی برای استفاده از روش های پیشرفته تولیدی است.
مجموع این عوامل و نبود نظام بهره برداری مطلوب، اثرات منفی بر کارآئی اقتصادی و غنی منابع و عوامل تولید کشاورزی برجا می گذارد؛ به طوری که در بیشتر موارد نه تنها موجب افزایش عملکرد محصول و استفاده بهینه از عوامل و منابع تولید نمی شود، بلکه در موارد بسیاری ضایعات زیست محیطی و تخریب منابع آب و خاک را نیز در پی دارد.
در یک نگاه کلی باید گفت: چالش های نظام بهره برداری کم و بیش همان چالش های بخش کشاورزی است؛ چرا که نظام بهره برداری بستر اصلی و مرکز ثقل تمام فعالیت های این بخش به شمار می رود.
این چالش ها را به دو گروه اساسی می توان تقسیم کرد:
اول - چالش های ناشی از سیاستگذاری و عملکرد سایر بخش ها است که ناخواسته بر بخش کشاورزی تحمیل شده و عملکرد آن را تحت تأثیر قرار داده است.
دوم - مسائل و مشکلاتی که ریشه در عوامل متغیرهای داخلی بخش کشاورزی و نظام بهره برداری دارد.
همان طور که از این طبقه بندی کلی برمی آید، تعداد این چالش ها بسیار زیاد است و هر صاحبنظری می تواند در ابعاد مختلف طبقه بندی خاصی از آن را ارائه دهد؛ با این همه، در اینجا به چند مورد خاص آن اشاره می شود:
۱. واحدهای بهره برداری اراضی از نظر مساحت بسیار کوچک و متغیر و از نظر نیروی کار و جمعیت روستاها و پراکندگی قطعات زمین در داخل هر واحد بهره برداری بسیار ناهمگن هستند. این ناهماهنگی و تفاوت متغیرها پس از اصلاحات ارضی فزونی یافته است. بنابراین، طبقه بندی آنها جز به صورت کلی ممکن نیست و همین امر امکان برنامه ریزی دقیق و انجام اصلاحات و ارائه خدمات به آنها را بسیار مشکل می کند. به عنوان مثال هنوز تعریف جامعی در مورد واحد خرد وجود ندارد و مشخص نیست تا چه مساحتی از زمین واحد خرد وجود ندارد و مشخص نیست تا چه مساحتی از زمین واحد خرد است. ضمن آنکه بهینه بودن واحد از نظر فنی - اقتصادی با تغییر مرتب متغیرهای اقتصادی مشکل و پیچیده است. از این رو قسمت اعظم نظام های بهره برداری کشور در طبقه ای به نام نظام های خرد و دهقانی قرار می گیرند که به دلیل همین بحث کمترین منافع از کارکرد دولت و اجراء برنامه ها به آنها می رسد.
۲. تعدد قطعات در درون هر مالکیت زمین که به دلایل اجتماعی، اقتصادی در حال فزونی است و این امر به ویژه به دلیل غیرمهندسی بودن این قطعات، استفاده از آب و زمین را مشکل می سازد. در مواردی سطح قطعه زمین به کمتر از چند صد مترمربع محدود شده است.
۳. نبود زیربناهای کافی در بخش کشاورزی تأثیری زیانبار دارد. زیرساخت ها و خدمات زیربنائی که از جمله فعالیت های سرمایه بر است، در توسعه کشاورزی نقشی حیاتی دارد و متأسفانه بخش نظام بهره برداری از نبود و عدم کفایت آن در رنج است.
۴. ناتوانی های نظام های خرد و دهقانی در موارد مختلف و از جمله در پس انداز و سرمایه گذاری و استفاده از تکنولوژی های جدید
۵. از دیگر چالش های عمده مسئله اعتبارات بخش کشاورزی است که با توجه به ناتوانی نظام های خرد و دهقانی و نبود زیربناها وظیفه دولت را در این مقطع زمانی سنگین تر می کند.
۶. چالش بعدی مسئله کمبود آب و استفاده نامناسب از آن در بخش کشاورزی است. این موضوع تقریباً در تمام نقاط ایران عامل محدودکننده توسعه کشاورزی و تولید است.
۷. سنتی بودن بسیاری از کارها در بخش کشاورزی با متحول نشدن نظام بهره برداری ارتباط تنگاتنگ دارد. کاربرد ماشین و مکانیزاسیون کشاورزی که از یک طرف موجب بالا رفتن هزینه ها و از طرف دیگر گاه با از دست دادن زمان در زیربخش های مختلف کشاورزی همراه است، از اهمیت زیادی برخوردار است.
۸. یکی دیگر از چالش ها، کمبود تولید در واحد سطح است. چنانکه بخش کشاورزی در تولید بعضی از محصولات پائین تر از متوسط تولید کشورهای در حال توسعه و حتی در مقایسه با کشورهای همسایه (ترکیه و پاکستان) است. هر چند در مورد علل کمی تولید در واحد سطح و حد تأثیرات هر یک از این عوامل تحقیق و مطالعه جامعی صورت نگرفته است، ولی مسلم است که ساختار و مدیریت نظام های بهره برداری تأثیر به سزائی بر عملکرد محصولات دارند.
وجود این چالش ها و چالش های متعدد دیگر، با توجه به اینکه نظام های بهره برداری بستر توسعه کشاورزی و به عنوان محور توسعه نقش اساسی در تأمین غذای جمعیت کشور دارد، لزوم توجه بیشتر و تدوین و اجراء برنامه هائی به منظور از بین بردن مشکلات و هموار کردن مسیر را بیش از پیش ضروری می سازد و انتظار می رود که با توجه بیشتر به انجام مطالعات و ارائه راه حل ها بتوانیم به الگوهای نظام بهره برداری مطلوب برسیم، با نظام های موجود را به منظور مطلوب تر شدن اصلاح و هدایت کنیم.
در این میان برای تحول در نظام های بهره برداری کشاورزی، کنکاش دقیق در چگونگی اجزاء این نظام ها و تعامل آنها با یکدیگر و با محیط مربوطه که گاهی محیط محلی است و اصلاح ساختارهای مرتبط با ارائه خدمات به این اجزاء است تا تحول و تکامل نظام های بهره برداری را تسریع کنند.
در اینجا باید نکات زیر مدنظر قرار گیرد:
۱. شرایط متنوع اقلیمی و زیستی موجود ایجاب می کند که به همه نظام های بهره برداری موجود (به ویژه در شرایط فعلی به نظام خرد و دهقانی) توجه ویژه شود و در سیاستگذاری ها، راهکارها، رویکردهائی را در نظر بگیرند که هر یک از نظام های بهره برداری در محدوده محیط محلی خود بتوانند به نحو مناسبی از امکانات موجود استفاده کنند. نادیده گرفتن بعضی از این نظام ها و به ویژه نظام خرد و دهقانی به معنای نبود آنها نیست.
۲. تحقیقات کاربردی، تکنولوژی های متنوعی را برای انواع نظام های بهره برداری ارائه کند تا هر یک از نظام ها این توانمندی ر به دست آورند که با استفاده از آن و ارتقاء سطح دانش و اطلاعات خود به نحو مطلوب و شایسته ای از منابع پایه بهره برداری و حداکثر تولید با کیفیت عالی و با حفظ محیط طبیعی را داشته باشند.
۳. از پیچیدن یک نسخه واحد برای همه شرایط خودداری شود، به ویژه که در بحث های پایداری این گونه نسخه ها به وضوح از مقبولیت اجتماعی محلی کمتری برخوردار خواهند بود.
۴. اگرچه عنوان نظام بهره برداری کمی ابهام آمیز به نظر می رسد ولی هیچ تولیدی در خارج از نظام های بهره برداری صورت نمی گیرد و بستر اصلی تولید نظام های بهره برداری هستند. بنابراین هرگونه ایجاد تحول در تولید کشاورزی و در کاربری منابع پایه (آب، خاک و ...) و استفاده از تکنولوژی و نهادها جز از طریق تحول در نظام های بهره برداری پایدار ممکن نیست.
۵. سیاستگذار ی ها نباید به گونه ای باشد که با فشار، حذف برخی از نظام های بهره برداری و ایجاد بعضی انواع دیگر را دیکته کند، بلکه باید به گونه ای اندیشیده شود که هریک از نظام های بهره برداری های یادشده این توانمندی را کسب کنند که با درک تحولات محیط محلی و ملی و با توجه به تغییرات سیاست ها و برنامه ها، محیط اقتصادی و محیط اجتماعی، خود تصمیم بگیرند و در جهت پایداری خود از تحولات و تغییرات پیشنهادی استقبال کنند و بهره برداران با درک صحیح موقعیت، خود به اصلاح بپردازند.
۶. فراموش نکنیم که امنیت غذائی شاخه اصلی امنیت کشور در سال های آتی خواهد بود و امنیت غذائی مستلزم توسعه پایدار کشاورزی است. همچنین نظام بهره برداری بستر و محل تولید محصولات کشاورزی و پایداری کشاورزی و امنیت غذائی به پایداری آن وابسته است.
۷. پایداری نظام بهره برداری یا وجود نظام بهره برداری پایدار محتاج توجه همه جانبه کشور به این سلول های اصلی و سنگ بنای کشاورزی و مساعدت به آن از طریق برنامه ها، سیاست ها و حمایت های مناسب و متناسب است.
صاحبنظران معتقدند: بی توجهی یا کم توجهی نسبت به نظام های بهره برداری دلایل متعددی دارد که از جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- نبود استراتژی صحیح و برنامه درازمدت و عدم اتخاذ سیاست های مناسب در این زمینه
- ناهماهنگی بین واحدهای تولیدی و خصوصی در امر توسعه روستا
- ضعف مشارکت و تجربه های موفق در این زمینه
- کمبود نیروی متخصص و کارآمد و مهاجرت نیروهای جوان از روستا و متنوع از بخش کشاورزی
مجموعه این عوامل باعث سردرگمی، روزمرگی و نداشتن برنامه تولید، سازمان منسجم و نظام بهره برداری مناسب در روستا شده و تداوم این وضعیت و اثرات ناشی از نبود نظام بهره برداری ایده آل در امر تولید محصولات کشاورزی و منجر به اتلاف و هدر رفتن عوامل و منابع تولید از جمله موارد زیر می گردد:
- کاربری غیرمتعارف اراضی توزیع نامناسب اراضی (مشکلات ناشی از اجراء قوانین مالکیت و ارث و ...)
- اتلاف آب و پائین بودن راندمان آبیاری
- تخریب و اتلاف منابع
- الگوی کشت نامناسب
- نبود تعادل و توجه به سیستم های مرتبط در بهره برداری ها مثل ارتباط بین زراعت و دامداری
- پائین آمدن تولید و عملکرد محصول
- پائین آمدن درآمد و بازده اقتصادی
- پائین آمدن پس انداز و عدم امکان سرمایه گذاری مجدد
این دور و تسلسل تا زمانی که به اهداف مشخص در زمینه طراحی نظام های بهره برداری مناسب و مطلوب در هر منطقه نایل نشویم ادامه خواهد یافت.
برگرفته از مجموعه مقالات ویژه نامه همایش نظام های بهره برداری کشاورزی ایران که به قلم غلامعلی نجفی، مهین غفاری و مهین سیمائی به رشته تحریر درآمده است.



ماهنامه سرزمین سبز

تاریخ ارسال: 1390/01/11


نظر شما چیست؟

کد امنیتی شکل بالا در کادر زیر درج شود

برای مشاهده و استفاده از فرم می بایست جاوااسکریپت بر روی مرورگر شما فعال باشد.

 
تعبیر خواب
تعبیر با تقویم
روایتی از قول امام جعفر صادق (علیه السلام) هست که می‌فرمایند مثلاً اگر در روز یا شب اول ماه قمری خوابی را ببینید تعبیر ندارد و صحیح نیست، یا اگر  در دوم و سوم ماه خوابی را ببینید تعبیرش برعکس می‌شود و به همین ترتیب تمام روزهای ماه را فرموده‌اند و این روایت تا حدودی هم شایع شده و گسترش پیدا کرده است.
دقت کنید که چیز کمی نیست!... یعنی شما که دیشب خوابی را دیده‌اید با دانستن تاریخ دیشب، می‌توانید ادامه مطلب...
تعبیرها و اشتباه‌ها
همۀ ما در طول شب یا روز خواب‌هایی می‌بینیم که ممکن است درست و صادق بوده و معنایی را در خود داشته باشند یا اینکه بی‌معنا باشند.
علت خواب‌های بی‌معنا چیزهایی مثل ضعف یا پرخوری قبل از خواب و یا صدای محیط زمان خواب و یا حتی می‌تواند نتیجه تلقین شیطان باشد و فقط پیامبران و معصومین (علیهم السلام) هستند که تمام خواب‌هایشان درست و صادق بوده و حسابشان جدا است. حضرت امام صادق (علیه السلام) به مفضل که از ادامه مطلب...
تعبیر با کتاب
در این مقاله می‌خواهم در مورد این بنویسم که هر کسی می‌تواند بعضی از خواب‌ها را با کتاب تعبیر خواب، تعبیر کند. بنابراین اجازه دهید ابتدا تعریفی کلی و خلاصه از نحوۀ تعبیر خواب ارائه کنم.
خواب‌هایی که ما می‌بینیم یا می‌خواهند معنایی را به ما بفهمانند و یا خیر؛ حالا چرا بعضی از خواب‌ها می‌خواهند معنایی را بفهمانند ولی بعضی خیر؟... چون این سوال بحث دیگری است نمی‌خواهم دربارۀ آن صحبت کنم.
خود این خواب‌های بامعنا نیز اکثراً به صورت مثال ادامه مطلب...
مبارزه با فراموشی خواب
تحقیقات نشان داده است که همۀ افراد در طی خواب خودشان رویا می‌بینند (به جز در برخی بیماری‌های شدید روانی)، منتها خیلی‌ها آن‌ها را فراموش کرده و فکر می‌کنند که اصلاً رویایی ندیده‌اند. هر چند خیلی از این رویاها ممکن است جزء رویاهای بدون تعبیر باشند ولی به هر حال رویا بوده‌اند.
حال سوال این است که چطور خواب خود را فراموش نکنیم؟ چطور صحنه‌های خواب را خوب و روشن به یاد آوریم؟ برای رسیدن به این هدف راه‌های زیادی وجود ادامه مطلب...
دفع بلا با صدقه
احادیث و روایات و همچنین تجربیات بسیاری وجود دارد که خداوند متعال با صدقه قضا و قدر را تغییر می‌دهد. به عبارتی دیگر با صدقه می‌توان به خواست خدا از وقوع بلایا و حوادث جلوگیری کرد. زیرا خود خداوند قضا و قدر را معین کرده و فقط خود او می‌تواند آن را تغییر دهد (که یکی از عواملی که فرموده قضا و قدر را به خاطر آن تغییر می‌دهد همین صدقه دادن است). البته این یکی از آثار صدقه می‌باشد. ادامه مطلب...
رسیدن تعبیر به دیگری
این نکته را به خاطر داشته باشید که تعبیر خواب شما ممکن است به همان کسی که در خواب دیده‌اید نرسد و به شخص دیگری مربوط شود. در واقع تعبیر خواب شما کیلومترها با آن شخصی که در خواب دیده‌اید فاصله داشته باشد! تجربۀ خودم من از خواب‌هایم این بوده که در موارد خیلی خیلی خیلی کمی تعبیر خواب به همان افرادی رسیده که در خواب دیده‌ام (به طوریکه در اکثر موارد فقط یک درصد احتمال می دهم که تعبیر ادامه مطلب...
دفع بلا و گرفتاری
بعضی از خواب‌ها آینده را پیشگویی کرده و می‌گویند که بلا و مصیبت و گرفتاری در پیش است و یا اینکه عمل زشت یا گناهی را مرتکب خواهیم شد. اگر این خواب‌ها درست و اصطلاحاً صادقه باشند، در واقع از مقدرات الهی می‌گویند و چیزهایی که پیش‌بینی آن شده حتماً به وقوع می‌پیوندند.
ولی خداوند راه‌هایی را تعیین کرده که نگذارید آن بلایا به وقوع بپیوندند و در واقع مقدرات خدا تغییر کند. در اصل خود خدا مقدرات را بوجود آورده ادامه مطلب...
کلیپ و ویدیو
بلاهای آموزش و پرورش سر بچه ها (آقای عبدالعالی)
اشخاصی که در کلیپها مشاهده می کنید تعبیرگر خواب نیستند